Мүгедектігі бар қазақстандық спортшы басшылықты бопсалады деп айыптады

Паракаратеші Жетес Нұрмағамбетов елордалық каратэ федерациясының басшылығы одан ай сайын жалақысының бір бөлігін белгісіз реквизиттерге аударып тұруды талап еткенін мәлімдеді. Бір жылдан соң ол бұдан бас тартқан. Айтуынша, сол кезде оған жұмыстан шығаратынын айтып қоқан-лоқы көрсетілген, деп хабарлайды Tengri Sport.

Спортшының адвокатының айтуынша, бұл жағдай Астанада болған және бұл тек оның қорғауындағы азаматқа ғана емес, басқа да спортшыларға қатысты.

"Оларға, жұмсартып айтқанда, "ынтымақтастық шарттары" ұсынылған. Шарттары мынадай: олар жұмыспен қамту орталығына паракаратемен айналысатын адам ретінде тіркеледі және жаттығады. Жалақы бөлігіндегі қаржыландыру мемлекет есебінен жүзеге асырылады. Федерация жұмыс орнымен, залмен қамтамасыз етеді, ал ақыны мемлекеттен алады", - деді адвокат тілшімізбен әңгіме барысында.

Оның сөзінше, олар жұмысқа орналасқаннан кейін ақша жинау басталған.

"Әр жалақыдан олар басшы атаған түрлі нөмірлерге 50 мың теңге шамасында аударып отыруы тиіс болған. Барлығына түсінікті болуы үшін: мұндай спортшының орташа жалақысы - 130-137 мың теңге, соның 50 мыңын әр жолы "көмек ретінде" беру керек. Үнемі көрсетілген қысымға, мұндай кемсітушілік пен әділетсіздікке шыдамаған менің сенім білдірушім құқық қорғау органдарына жүгінді", - деп толықтырды заңгер.

Бұл ретте, адвокаттың пайымдауынша, паракаратеші жұмысқа спортшы ретінде емес, гардеробшы ретінде қабылданған.

"Менің клиентім де, атын жария еткісі келмейтін екінші клиентім де - арбаға таңылған мүгедектігі бар жандар. Осы жерде заңды сұрақ туындайды: арбадағы мүгедектігі бар адам қалайша гардеробшы болып жұмыс істей алады, бұл мүлдем түсініксіз", - дейді адвокат.

Жетес Нұрмағамбетов бір жылға жуық уақыт бұл шарттарды орындап келген, бірақ кейін бас тартқанда, оны жұмыстан шығарамыз деп қорқытқан. Осыдан кейін ол түрлі инстанцияларға шағым түсіруге бел буған.

"Құқық қорғау органдары тарапынан ешқандай реакция болмады, содан соң олар маған тегін кеңес алуға жазылып, көмек сұрады. Көмек беруден бас тарта алмадым. Сонымен қатар бүгінгі таңда директор алған ақшасын қайтарып, олардың соңына түспеуге уәде берді. Алайда менің клиентім бұл мәселеге принципті түрде қарап отыр және істі соңына дейін жеткізуге бел байлаған", - дейді адвокат.

Спорт министрлігі паракаратешіге қатысты жағдайға түсініктеме берді

Туризм және спорт министрлігі Нұрмағамбетовтің ресми түрде спорт түрін ауыстыруына тура келгенін мәлімдеді.

"2026 жылдың қаңтарында (мәтінде солай – ред.) ол паракарате бөлімінен шығарылып, бүгінгі таңда бочча бағыты бойынша клубта тіркеуде тұр. Бюджет қаражатынан жалақы төлеу тек нақты лауазымда штатта болған жағдайда ғана жүзеге асырылады. Спорттық дисциплинаның өзгеруі немесе бейіндік бөлімнен шығарылу төлемдерді есептеу негіздеріне тікелей әсер етеді", - деп хабарлады Спорт министрлігі біздің сауалымызға берген жауабында.

Сонымен бірге ведомство мекеме ішіндегі жағдай олардың өкілеттігіне жатпайтынын атап өтті.

"Осы уақытқа дейін Ж.С. Нұрмағамбетовтен федерация басшылығы тарапынан болған заңсыз әрекеттер туралы комитет немесе министрлік атына ресми өтініш немесе шағым түскен жоқ.

Астана қаласының WKF каратэ федерациясы Қазақстан Республикасының 1996 жылғы 31 мамырдағы № 3 "Қоғамдық бірлестіктер туралы" Заңының 4-бабына сәйкес қоғамдық бірлестік болғандықтан, мемлекеттің қоғамдық бірлестіктердің қызметіне заңсыз араласуына, сондай-ақ қоғамдық бірлестіктердің мемлекет қызметіне араласуына және қоғамдық бірлестіктерге мемлекеттік органдардың функцияларын жүктеуге жол берілмейді.

Комитет олармен тек спорттық іс-шаралар мен мемлекеттік тапсырыс аясында ғана өзара іс-қимыл жасайды", - деп атап өтті Спорт министрлігі.

Астана әкімдігі жағдайды бақылауда ұстап отыр

Спорт министрлігінің жауабынан кейін біз елорда әкімдігіне, сондай-ақ Ішкі істер министрлігіне жүгіндік.

"Басқарма ақпараттық кеңістікте тарап жатқан ақпараттан хабардар. Қазіргі уақытта аталған мәліметтер белгіленген тәртіппен тексеріліп жатыр. Қазақстан Республикасының еңбек және өзге де заңнамасын бұзу фактілері расталған жағдайда, қолданыстағы заңнама аясында тиісті шаралар қабылданатын болады.

Сонымен қатар спорттық ұйымдар мен федерациялардағы жұмысқа орналастыру және жалақы есептеуге қатысты мәселелер тиісті ұйымдардың құзыретіне жататынын хабарлаймыз", - делінген Астана қаласының дене шынықтыру және спорт басқармасының мәлімдемесінде.

Бұл ретте олар Нұрмағамбетовтің паракаратеден қалалық команда мүшесі ретінде ай сайынғы жәрдемақы алып тұрғанын баса айтты.

"Жетес Нұрмағамбетов клубқа 2021 жылғы 2 наурызда паракарате бойынша бастапқы дайындық тобына қабылданған. Ол паракаратеден елдің бірнеше дүркін жүлдегері, Қазақстан Республикасының спорт шеберіне кандидат", - деді басқармадағылар.

Ведомствоның қосымша мәліметінше, 2024 жылдың қаңтарынан 2025 жылдың тамызына дейін спортшы қаланың штаттық командасының құрамында болған және паракаратедегі спорттық нәтижелері үшін Туризм және спорт министрінің бұйрығына сәйкес ай сайынғы ақшалай төлем алып тұрған.

2026 жылғы қаңтарда спортшы паракарате бөлімінен шығарылып, спорттың басқа түрі бойынша командаға ауыстырылды.

"Клубтың 2026 жылғы 5 қаңтардағы № 02-02/05 бұйрығына сәйкес, спортшы паракарате бөлімінен шығарылды. Бүгінгі таңда Ж.С. Нұрмағамбетов клубта бочча спортшысы ретінде есепте тұр. № 159 бұйрықта қарастырылған тиісті спорттық нәтижелерге қол жеткізген жағдайда, ай сайынғы ақшалай қамтылым тағайындау мәселесі белгіленген тәртіппен қаралатын болады", - делінген біздің сауалымызға берілген жауапта.

Сонымен қатар Ішкі істер министрлігі аталған тұлғаларға қатысты тергеу амалдары жүріп жатқанын растады.

"Қазіргі уақытта сотқа дейінгі тергеу амалдары жүргізіліп жатыр, оның қорытындысы бойынша жарияланымда көрсетілген тұлғалардың іс-әрекетіне құқықтық баға беріледі. ҚР ҚІЖК-нің 201-бабына сәйкес, тергеу мүддесіне байланысты өзге ақпарат жария етуге жатпайды", - делінген жауапта.

Айта кетейік, Tengri Sport редакциясы паракарате федерациясының басшысымен байланысуға тырысты, бірақ жауап ала алмадық.